مرجع فیلم آموزشی و مقالات آموزشی برای موفقیت و پیشرفت

آیا افرادی که دیر می‌خوابند باهوش‌تر و خلاق‌تر هستند؟

77

خیلی از افرادی که شب‌ها دیر می‌خوابند، به هیچ‌وجه حاضر نیستند از این عادت دست بکشند. این افراد از سکوت و تاریکی شب برای طرح ایده‌های خلاقانه الهام می‌گیرند و به قول خودشان، جرقه‌ی نوآوری‌هایی در ذهن‌شان زده می‌شود که در روشنایی روز محال است به فکرشان خطور کند. در این مقاله قصد داریم به مرور پژوهش‌های انجام شده پیرامون تأثیر دیر خوابیدن روی هوش و خلاقیت بپردازیم تا ببینم آیا افرادی که دیر می‌خوابند، واقعا باهوش‌تر و خلاق‌تر هستند؟

خواب ماندن

هیچ حسی بدتر از این نیست که صبح خواب بمانید. شاید با داد و فریاد مادرتان از خواب بپرید، شاید هم با صدای موبایل‌تان که چون دیر کرده‌اید و از سر کار سراغ‌تان را می‌گیرند، پشت سر هم زنگ می‌خورد (البته با این فرض که شاغل باشید). بدترین قسمت قضیه اینجاست که وقتی هنوز هوش‌ و حواس‌تان سر جا نیامده، مجبورید به مادرتان توضیح دهید که چرا خواب مانده‌اید. واقعیتش این است که تا دیروقت داشتید کتاب می‌خواندید، آن هم یکی از جذاب‌ترین کتاب‌هایی که آدم دلش نمی‌آید نصفه‌ونیمه رها کند، بعدش هم مشغول تمرین تصویرسازی با نرم‌افزار اَدوبی شدید و زمان از دست‌تان در رفت.

همین که اعتراف کنید، احتمالا کامپیوترتان را تحریم می‌کنند و شب‌ها راهی جز این ندارید که زود بخوابید. سر کار هم که بروید، اوضاع بهتر از این نیست. رئیس‌تان به محض ورود یادآوری می‌کند که چوب‌خط دیرکردهای‌تان پر شده است. حالا فرض کنید صاف‌ صاف توی چشم همچین آدمی نگاه کنید و بگویید: «راستش آقای رئیس، دیشب تا دیروقت داشتم روی زندگی یه جور کرم خاکی تحقیق می‌کردم!» خلاصه هیچ‌کس حاضر نیست با شنیدن چنین توجیهاتی از خواب ماندن‌های مداوم‌تان چشم‌پوشی کند.

دیر خوابیدن

اگر شما هم از آن دسته افرادی هستید که به زود خوابیدن عادت ندارید، بعید نیست هر چقدر هم که سرزنش‌تان کنند، باز به شب‌زنده‌داری ادامه دهید. تمام روز احساس خستگی می‌کنید و چون نمی‌توانید صبحِ اول وقت از خواب بیدار شوید، بسیاری از فرصت‌های شغلی از کف‌تان می‌روند، اما همچنان اصرار دارید شب‌ها تا دیروقت بیدار بمانید. انگار زود خوابیدن در ذات‌تان نیست.

بسیاری از افرادی که با خوابِ به موقع مشکل دارند، معتقدند هیچ کار خاصی نیست که ترغیب‌شان کند به خاطرش زود بیدار شوند، در عوض خیلی کارها هست که ارزش بیدار ماندن را دارند. این قبیل افراد ادعا می‌کنند شب‌ها ایده‌های خلاقانه به سرشان می‌زند، دیروقت که می‌شود تازه حس می‌کنند پرانرژی‌تر شده‌اند و سرشار از آرامش هستند. وقتی دلیل این همه حالِ خوب را بپرسید، احتمالا در جواب‌تان می‌گویند شب‌ها هیچ چیزی حواس‌شان را پرت نمی‌کند و به قول خودشان، جز نوری که کم‌کم از افق پیدا می‌شود و نوید صبح را می‌دهد، هیچ مانع دیگری پیش روی‌ خود حس نمی‌کنند.


حتما بخوانید: آیا تفکر خلاق آموختنی است؟

و اما پژوهش‌هایی که از هوش و خلاقیت سرشار شب‌زنده‌دارها خبر می‌دهند

آیا افرادی که دیر می‌خوابند، باهوش‌تر و خلاق‌تر هستند؟

جالب است بدانید بر اساس نتایج پژوهشی که در شبکه‌ی خبری آنلاینِ هافینگتُن پُست منتشر شد، افرادی که الگوی خواب طبیعی ندارند و در ایجاد الگوهای خواب تکاملی پیشقدم می‌شوند، باهوش‌تر هستند و ذهن بازتری دارند. در پژوهش دیگری که در دانشگاه مادرید انجام شد، پژوهشگران پس از بررسی ۱۰۰۰ دانش‌آموز دریافتند آنهایی که به دیر خوابیدن عادت داشتند و صبح‌ها دیرتر بیدار می‌شدند، نمرات بالاتری را در آزمون‌های استدلال قیاسی کسب کردند. آزمون استدلال قیاسی به‌‌طور معمول در سنجش هوش عمومی استفاده می‌شود.

شکار لحظه‌های ناب خلاقیت

شکار لحظه‌های ناب خلاقیت

به گزارش پایگاه خبری اِی‌بی‌سی سایِنس (ABC Science)، پژوهشگران دانشگاه کاتولیک سِیکرِد هارت (Sacred Heart) در میلان به نتایج درخور توجهی پیرامون تأثیر دیر خوابیدن در خلاقیت دست یافتند. در این پژوهش، از ۱۲۰ نفر مرد و زن در سنین مختلف خواسته شد خودشان را در یکی از این سه دسته جای دهند: دسته‌ی اول، افرادی که شب‌ها دیر می‌خوابند و صبح‌ها دیر بیدار می‌شوند؛ دسته‌ی دوم، افرادی که شب‌ها به موقع می‌خوابند و صبح‌ها زود بیدار می‌شوند و دسته‌ی سوم، افرادی که بین دسته‌ی اول و دوم قرار می‌گیرند. سپس این افراد در سه آزمون مختلف که به منظور سنجش سطح تفکر خلاق طراحی شده بودند، شرکت کردند. در آخر، نتایج این آزمون‌ها بر مبنای فاکتورهایی نظیر نوآوری، جزئیات، روان بودن بیان و انعطاف‌پذیری امتیازبندی شدند. پژوهشگران پس از ارزیابی نتایج اعلام کردند، افرادی که عادت داشتند شب‌ها دیر بخوابند، نمرات درخشان‌تری را در هر یک از آزمون‌ها کسب کردند. در این پژوهش مشاهده شد افرادی که شب‌ها زود می‌خوابیدند یا اینکه در حد وسط قرار داشتند، به زحمت توانستند به نمرات بالای ۵۰ دست پیدا کنند.

به گفته‌ی مارینا جامپییِترو (Marina Giampietro)، نویسنده‌ی ارشد پژوهش فوق، خلاقیت بالای افرادی که شب‌ها دیر می‌خوابند، از «رشد روحیه‌ی غیرمتعارف و قابلیت کشف راه حل‌های جایگزین و مبتکرانه» ناشی می‌شود.

بر اساس این پژوهش، افرادی که شب‌ها دیرتر از سایرین به رختخواب می‌روند، خلاق‌تر هستند. در نقطه‌ی مقابل، کارآمدی افراد سحرخیز بیشتر است. البته، همه چیز بستگی به این دارد که چطور از اوقات بیداری‌تان بهره می‌برید. افراد سحرخیز، ساعات آغازین صبح را به انجام فعالیت‌های روزمره مثل ورزش، تهیه‌ی صبحانه و آماده شدن برای رفتن به سر کار اختصاص می‌دهند. اما شب‌زنده‌دارها بهره‌ی به مراتب باکیفیت‌تری از اوقات بیداری‌شان در طول شب می‌برند و این زمان را به نوآوری و طرح ایده‌های خلاقانه می‌گذرانند.


حتما بخوانید: چطور بدون خواب کافی در طول روز قبراق بمانیم

بهره‌وری مطلوب‌تر در ساعات بیداری

بهره‌وری مطلوب‌تر در ساعات بیداری

افرادی که ۶ صبح از رختخواب بیرون می‌آیند، معمولا ساعت ۹ از منزل خارج می‌شوند و این یعنی وقتی ۵ عصر شد، حسابی خسته‌ی خسته هستند. این افراد اگرچه روزشان را پرانرژی شروع می‌کنند، به نزدیکی‌های عصر که می‌رسند، همه‌ی انرژی‌شان تخلیه شده است. در واقع، افراد سحرخیز، نیمه‌ی دوم روز را به خستگی و کوفتگی می‌گذرانند. در همین ارتباط، پژوهشگران دانشگاه لیژ در بلژیک، ۱۵ نفر از افرادی را که صبح‌ها خیلی زود بیدار می‌شدند و ۱۵ نفر دیگر را که شب‌ها خیلی دیر می‌خوابیدند، بررسی کردند. فعالیت مغزی شرکت‌کنندگان در این پژوهش به محض بیدار شدن از خواب و نیز ۱۰ ساعت و نیم بعد از بیدار شدن اندازه‌گیری شد. نتایج نشان داد سطح عملکرد مغز در هر دو گروه در ابتدای بیدار شدن از خواب یکسان بوده است. اما بعد از ۱۰ ساعت مشاهده شد فعالیت مغزی در نواحی مرتبط با تمرکز و ساعت شبانه‌روزی بدن، به ویژه در افرادی که خیلی زود بیدار می‌شدند کاهش یافت.

زندگی کم‌تنش‌تر

زندگی کم‌تنش‌تر

در پژوهشی که نتایج آن در پایگاه خبری بی‌بی‌سی در دسترس است، جمعی از پژوهشگران در وِست‌مینیستِر از آب دهان ۴۲ نفر با الگوهای خواب متفاوت، نمونه‌‌برداری کردند. تهیه‌ی نمونه‌ها طی دو روز انجام گرفت و از هر شرکت کننده ۸ نمونه جمع‌آوری شد. نتایج بررسی نمونه‌ها نشان داد سطح کورتیزول (هورمون استرس) در افرادی که صبح‌ها زودتر از سایرین بیدار می‌شدند، بالاتر بوده است. همچنین، این افراد از دردهای ماهیچه‌ای، علائم سرماخوردگی و سردرد شکایت داشتند. پژوهشگران در مجموع دریافتند افرادی که شب‌ها دیرتر می‌خوابیدند، در وضعیت مطلوب‌تری به سر‌می‌بردند.

افزون بر اینها مشاهده شد افراد سحرخیز از قدرت تمرکز قابل توجهی برخوردار بودند، زندگی پرمشغله‌تری داشتند، تنش‌های بیشتری را در طول روز تجربه می‌کردند، زیادتر عصبانی می‌شدند و خلاصه اینکه انرژی چندانی در پایان روز برای‌شان باقی نمی‌ماند. این در حالی است که شب‌زنده‌دارها فراغت خاطر بیشتری داشتند و سرشان خیلی شلوغ نبود.

کلام آخر

در این مقاله، از خلاقیت و بهره‌وری افرادی گفته شد که به دیر خوابیدن عادت دارند. لازم به ذکر است هدف‌مان از اشاره به پژوهش‌هایی که خواندید، به هیچ‌وجه این نیست که بگوییم دیر خوابیدن از به موقع خوابیدن بهتر است، چرا که در نقطه‌ی مقابل می‌توان به انبوه مقالاتی نیز اشاره کرد که در مورد مضرات دیر خوابیدن نوشته شده‌اند. خلاصه‌ی کلام اینکه مقاله‌ی حاضر، صرفا جهت اطلاع‌رسانی در خصوص جدیدترین پژوهش‌های علمی پیرامون تأثیر دیر خوابیدن بر خلاقیت تهیه شده است و به هیچ‌وجه جنبه‌ی تجویزی ندارد.

برگرفته از: elitedaily

ارسال دیدگاه

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

77 دیدگاه
  1. مریم می‌گوید

    بله بنده هم از خانواده جغدا هستم و ناراضی نیستم چون شبا ایده های بهتری برای نوشتن سراغم میاد البته همه ی این امارها نسبیه و این که هرکاری که دلتون میخواد انجام بدین …

    1. صدف دژآلود می‌گوید

      درود بر شما،
      کاملا درست می‌فرمایید و ممنون از دقت نظرتون، این مطلب به هیچ‌وجه جنبه‌ی تحمیلی نداره و در نهایت، انتخاب سبک زندگی با خودِ خودِ افراده و همه‌ی اینها فقط به منظور اطلاع‌رسانی در مورد پاره‌ای از پژوهش‌های علمی پیرامون خلاقیت مطرح شدن.
      سپاس که با ما همراه هستید

  2. فرشته چمنت می‌گوید

    من شبحا دیر میخوابم یعنی تو فصل مدرسه ساعت ۱۲ تا ۱ وساعت ۶ صبح بیدار می شوم
    و مورد دوم اینکه وقتی تابستون میشه بعضی وقتا تا ساعت ۵ صبح هم بیدار میمونم و لی بیشتر اوقات تا ساعت ۴ بیشتر نمیشه ولی خوب بعدش تا لنگه ظهر یعنی تا ساعت ۱۲ یا ۱ میخوابم میخواستم بگم یعنی به میزان لازم میخوابم ولی دیر میخوابم.درکل هم در زمان مدرسه و هم در زمان تابستون دیر میخوابم ولی در تابستون به میزان کافی میخوابم و در فصل مدرسه کم می خوابم این ممکنه دچار پیری زود رس یا مثلا بیماری و در عملکرد مغز تاثیر بزاره لطفا میشه جوابمو بدین خیلی ممنونم
    من ۱۲ ساله هستم

    1. صدف دژآلود می‌گوید

      فرشته‌ی عزیز سلام،
      متقابلا در تحقیقات بسیاری به مضرات شب بیداری و کم‌خوابی اشاره شده و به طور کلی گفته می‌شه که خوابِ به موقع و کافی نقش بسزایی روی سلامت جسمی و روانی داره. بنابراین اگه علت موجهی برای دیر خوابیدن نداری، چه بهتر که شب‌ها به موقع بخوابی. شاید در دوران مدرسه به خاطر مشغله‌های درسی زیاد تصمیم بگیری که از مقدار خوابت بزنی، اما می‌تونی با یه برنامه‌ریزی درست و حسابی طوری وقتت رو مدیریت کنی که برای خوابیدنت هم وقت کافی داشته باشی تا از کم‌خوابی لطمه نبینی و در طول روز پرانرژی باشی.

    2. شیوا می‌گوید

      ساعت خواب من هم کاملا این شکلیه،سر ساعت خواب هم همیشه با مامان و بابا بحث داریم😒

  3. [email protected] می‌گوید

    من هم شبا دیر میخوابم
    واقعا از ساعت ۱شب تا۴صب تمرکز بالایی دارم چون دانش آموزم دراین ساعات هم مسائل حسابان و درکل مسائل مفهومی رو راحتر درک میکنم‌وهم مطالبی رو که در این ساعات می خونم راحتر به خاطر می سپارم ودر کل در این ساعات احساس میکنم مغزم بازتر و آسوده تره
    من کلا از ساعت ۳ یا۴ که میخوابم صبح ساعت۹ که بیدار میشم اصلا احساس کوفتگی و خستگی ندارم
    درمورد به هم خوردن ساعات خواب باید بگم بدن ما بیشتر از چیزی که فک میکنیم پیچیده و پیشرفته تره یعنی بدن ما میتونه درهر تغییر وضعیتی خودشو سازگار کنه
    یعنی مثلا کسی در طول روز ۱۴ساعت بخوابه بدن طوری خودشو تنظیم میکنه که اگه شخص دوساعت کمبود خواب داشته باشه بدن دچار خواب آلودگی میشه ولی اگر کم کم تمرین کنه شبا دیرتر بخوابه وصبح ها دیر از خواب بلند نشه و در آخر به طوری که کل ساعت خوابش به۴ساعت برسه بدنش تمام هورمون هارو با این وضعیت مچ میکنه وطرف دیگه در طول روز خسته نمیشه
    خلاصه ساعت خواب رو میتونیم کم کنیم بدون اینکه به ما ضرری برسه
    به درود

    1. صدف دژآلود می‌گوید

      بسیار بسیار ممنون که تجربه‌تون رو با ما به اشتراک گذاشتید. خوشحالیم که با اشتراک‌گذاری تجربیات‌تون ما رو همراهی می‌کنید. براتون سلامتی و موفقیت آرزو می‌کنم.

    2. شیوا می‌گوید

      ساعت خواب من هم کاملا این شکلیه،سر ساعت خواب هم همیشه با مامان و بابا بحث داریم😒

  4. صادق می‌گوید

    نکته ی مهم در مورد مقاله به صورت کلی این است که پژوهشگر یا محقق نباید نظرات پیش داورانه ی خودش رو در کارهای علمی که انجام میده دخالت بده به عنوان مثال در باره ی همین مقاله شاید من از اختلالات خواب رنج میبرم و به هیچ وجه انسان خلاقی نیستم اما شروع به پژوهشی میکنم تا ثابت کنم که انسان هایی که شب ها بیدارند خلاقن و این یک نوع پیش داوری و مخالف و در تضاد با تفکر انتقادیه
    انتقادی که به این پژوهش دارم اینکه
    متغیر ها نادیده گرفته شدن به عنوان مثال ایا تست سلامت روانی از همه موردهای پژوهش گرفته شده بود ایا این شب زنده داری با بیکاری در روز ارتباط داشت ایا مورد پژوهش ها در رنج سنی بالاتر از دانش اموزان هم رابطه ی متناسبی با هوش عمومی و شب زنده داری دارند
    این ها در مقاله ی اصلی امده بود و شما ترجمه نکردین مشکل ترجمه است واگر نبوده کلا با چند سوال میشه تمام پژوهش رو زیر سوال برد
    البته شاید حرف هام یکم مسخره و خیلی خیلی جدی به نظر بیاد ولی به نظرم بهتر بود نظرم رو با شما در میان بگذارم
    موفق باشید

    1. صدف دژآلود می‌گوید

      دوست عزیز سلام،
      خیلی ممنون که نظرتون رو با ما در میون گذاشتید. شکی نیست که نتایج این قبیل پژوهش‌ها نسبیه و نمی‌شه در موردشون به طور قطع نظر داد و همون‌طور که انتهای این مطلب ذکر شده به هیچ‌وجه جنبه‌ی تجویزی ندارن. فرمودید این برداشت نادرست ناشی از ترجمه‌ی ناقص این مطلبه. پیرو دیدگاه شما یک بار دیگه مطلب رو چک کردم. پژوهش‌هایی که در منبع اصلی بهشون اشاره شده در متن ترجمه شده نیز وجود دارن و به پژوهش‌های اصلی لینک داده شدن. آیا مقصودتون عدم ترجمه‌ی هایپرلینک‌ها در منبع اصلی است؟

  5. عالی می‌گوید

    آقا من فک میگردم چون سر به هوا تر از بقیه ام وهیچیم عین بچه آدم نیس اينقد شبا دیر می خوابم..