یک مسئله مهم که با شروع فصل سرما با آن برخورد می کنیم، بررسی باز بودن مسیر لوله‌های بخاری و دودکش‌ها می‌باشد. برخی از نشانه های گرفتگی لوله بخاری شامل پیچیدن صدای جیر جیر، پخش بوی دود و گاز از بخاری، ایجاد فرورفتگی در لوله‌ها و سردی لوله بخاری است.
علاوه‌براین دقت داشته باشید، یکی از علت های مرگ خاموش در فصل زمستان، مسمومیت با گاز مونوکسید کربن است که به صورت سردرد در ابتدا ظاهر و در نهایت منجر به مرگ فرد می‌شود. به همین دلیل مسدود بودن مسیر لوله اهیمت دارد.
اگر لوله‌های بخاری شما گرفته باشد، گرمایی که از بخاری شما بیرون می‌آید کمتر از حد معمول بوده و مصرف سوخت تان بیشتر شده و هزینه‌های آن نیز افزایش می‌یابد. تمام وسایل گازسوز دارای لوله خروجی دی‌اکسیدکربن هستند، مثل شومینه گازی، هیزمی، بخاری نفتی و گازی در ادامه بیشتر با نشانه‌های گرفتگی لوله‌های بخاری آشنا می‌شویم.
نشانه‌های اصلی گرفتگی لوله بخاری
تمام وسایل گازسوز از جمله بخاری، شومینه هیزمی و گازی و آبگرمکن نیاز به یک خروجی برای گاز مونواکسید کربن دارند. بنابراین اگر حوصله چک کردن این تجهیزات را ندارید، پیشنهاد می‌کنیم از وسایلی چون شومینه برقی زیر تلویزیونی استفاده کنید. قیمت شومینه برقی چندان بالا نبوده و خطرات بخاری را نیز ندارد.
برخی از نشانه‌های اصلی مسدود بودن مسیر لوله‌های بخاری را در لیست زیر برای شما بیان کرده‌ایم:
۱. سردی لوله‌های بخاری
لوله‌های داخلی بخاری سرد است. وقتی که اکسیژن کافی به بخاری برسد و درست بسوزد، لوله‌های بخاری داغ می‌شوند؛ اما در صورت مسدود بودن دودکش لوله سرد می‌شود. در صورتی که امکان رفع مسدودی لوله‌های خانه خود را ندارید یا لوله‌های مناسبی برای خروجی هوا در منزلتان تعریف نشده، پیشنهاد می‌کنیم به سراغ خرید سایر وسایل گرمایشی مانند شومینه برقی زیر تلویزیون بروید.
شومینه‌های برقی ضمن تامین گرمای خانه‌تان، زیبایی خاصی از نظر دکور داخلی به محل زندگی‌تان می‌بخشند.
۲. تغییر رنگ آتش بخاری
تغییر رنگ شعله‌های بخاری یکی دیگر از نشانه‌های گرفتگی لوله بخاری می‌باشد. زمانی که سوخت‌ها به صورت ناقص بسوزد، رنگ شعله‌ها زرد می‌شود. رنگ شعله استاندارد به صورت آبی می‌باشد.
۳. بوی نامطبوع
بوی بد یا بوی گاز، ممکن است نشانه‌ای از مشکلات در لوله‌های دودکش باشد.
۴. کاهش جریان هوای گرم
دستتان را کنار خروجی دودکش بخاری بگیرید، اگر جریان هوای گرم را احساس کردید که کاهش پیدا می‌کند، احتمالا لوله‌های بخاری مسدود شده‌اند و دود به طور کامل خارج نمی‌شود.
۵. حرارت نامنظم
اگر قسمت‌هایی از لوله بخاری داغ و قسمت‌هایی سردتر از بقیه نقاط لوله باشد، یعنی حرارت در سراسر لوله یکنواخت نیست و نشانه اختلال در جریان هوا است.
۶. فرورفتگی لوله
فرورفتگی لوله بخاری، ممکن است نشان‌دهنده فشار بیش از حد در لوله‌ها باشد. وقتی لوله‌های بخاری بگیرند، فشار روی آنها می‌آید و باعث فرورفتگی در لوله‌ها می‌شود. این دلیل یکی دیگر از نشانه‌های گرفتگی لوله بخاری است.
۷. رنگ دود بخاری
اگر از بخاری شما دود یا دوده به رنگ سیاه یا خاکستری خارج شود، بخاری شما یا ناقص سوخت می سوزاند یا احتمالا گرفتگی در لوله‌های خروجی هوای آن وجود دارد.
۸. افزایش سوخت مصرفی
اگر مصرف سوخت بخاری به صورت ناگهانی افزایش پیدا کند، ممکن است یکی از نشانه‌های گرفتگی لوله بخاری باشد.
علائم گاز گرفتگی با پخش گاز مونوکسید کربن
گاز مونوکسید کربن که حاصل سوخت ناقص می باشد، بسیار خطرناک، بی‌رنگ و بو بوده است و قابل تشخیص نیست. هنگامی که گاز مونوکسید کربن از لوله‌های بخاری که مسدود شده‌اند، خارج و در خانه پخش شود، باعث بروز علائم زیر در افراد داخل خانه شده و در بدترین حالت منجر به مرگ می شود. این علامت‌ها عبارتند از:
- حالت تهوع
- بی حالی
- خستگی
- خواب آلودگی
- سر درد
- مرگ
اهمیت تست کردن لوله‌های بخاری
امروزه با وجود اینکه در خانه‌ها به جای بخاری از پکیج یا شومینه برقی زیر تلویزیون استفاده می‌شود؛ اما اشخاصی هستند که هنوز گرمایش بخاری را ترجیح می‌دهند. در صورت عدم رعایت نکات ایمنی، زمان استفاده از این وسایل گاز سوز می توانند منجر به مشکلات تنفسی و گاز گرفتگی شوند.
نصب کردن درست دودکش‌ها از اهمیت بالایی برخوردار هستند، زیرا باید مانع از نشت گاز مونوکسید کربن شوند تا مرگ خاموش اتفاق نیفتد. گاز مونوکسید کربن به قدری خطرناک است که می‌تواند افراد را بدون اینکه متوجه شوند به پای مرگ بکشاند.
در ادامه روش‌های تست لوله‌های گرفته بخاری را برای شما بیان می‌کنیم:
۱. باز بودن مسیر دودکش
قبل از اینکه بخاری خود را در فصل زمستان نصب کنید، حتما از باز بودن مسیر دودکش اطمینان حاصل فرمایید. برای این کار می‌توانید یک شیشه نوشابه کوچک را با یک طناب از سمت پشت بام داخل دودکش بیندازید، اگر شما قادر به دیدن شیشه نوشابه در محل نصب بخاری در اتاق شدید، یعنی مسیر لوله و دودکش باز هستند.
۲. چک کردن گرم بودن لوله بخاری بعد از نصب
اگر بعد از نصب بخاری به لوله آن دست زدید و گرما را احساس نکردید، یعنی دودکش بخاری شما درست کار نمی‌کند و این موضوع می‌تواند خطرناک باشد.
۳. استفاده از بخاری‌هایی که نشانه استاندارد دارند
حتما از بخاری‌هایی که نشان استاندارد دارند، استفاده کنید و قبل از استفاده، بهتر است به افراد متخصص مراجعه کنید تا بخاری‌تان را بازبینی و سرویس کنند.
۴. کنترل مکش دودکش
یک کبریت یا فندک را آتش بزنید و در مقابل لوله در محل نصب بگیرید. اگر شعله آتش به سمت بالا کشیده شد یعنی دودکش بخاری شما به درستی کار می کند. اگر هیچ تغییری در جهت شعله ایجاد نشد یا شعله به سمت اتاق برگردد، نشان‌دهنده این است که دودکش عملکرد اشتباه یا نامناسب دارد.
۵. تست محکم بودن بخاری و بدون درز در محل اتصال
مطمئن شوید که لوله‌های بخاری بدون هیچ درزی به محل اتصال یکدیگر وصل شده باشند. اتصال صحیح دو لوله باعث می‌شود که گاز مونوکسید کربن در اتاق پخش شود و به دنبال آن خفگی و مرگ رخ دهد.
سرد بودن لوله بخاری خطرناک است؟
سرد بودن لوله بخاری می‌تواند خطرناک باشد، زیرا نشان‌دهنده این است که لوله بخاری شما به درستی کار نمی‌کند و یا گرفتگی‌ای در لوله‌ها وجود دارد. در این هنگام احتمال بالا، گاز مونوکسید کربن به خانه شما راه پیدا کرده و مشکلات تنفسی برای شما ایجاد می‌کند.
از نشانه‌های گرفتگی لوله بخاری می‌توان به صدای جیر جیر، بوی نامطبوع، فرورفتگی لوله، تغییر رنگ آتش، سیاه شدن دودی که از بخاری بیرون می آید، اشاره کرد. بهتر است در این هنگام لوله‌های بخاری را چک و بررسی کنید تا از نشتی گاز مونوکسید کربن جلوگیری کرده باشید.
اگر به خوبی نمی‌توانید با وسایل گازسوز چون بخاری کار کنید، پیشنهاد می‌کنیم به سراغ خرید شومینه برقی یا پکیج بروید، این وسایل گرمایشی گرمای مطبوعی را در داخل خانه‌تان ایجاد می‌کنند و خطرات بخاری‌های گازسوز را نیز ندارند.