علائم سرطان مغز استخوان، انواع و شیوه‌های درمان آن

3

قبل از اینکه با سرطان مغز استخوان آشنا شویم، لازم است اول ببینم که اساسا خود مغز استخوان چیست و چه کاربردی برای بدن دارد. مغز استخوان یک بافت اسفنجی است که داخل بعضی استخوان‌ها، از جمله مفصل ران و استخوان ران وجود دارد. مغز استخوان دربردارنده‌ی سلول‌های بنیادی است که به انواع سلول‌های خونی موجود در بدن توسعه می‌یابند، از جمله:

  • گلبول‌های قرمز که اکسیژن و دی‌اکسیدکربن را به سراسر بدن می‌رسانند؛
  • گلبول‌های سفید که با عفونت‌ها مبارزه می‌کنند؛
  • پلاکت‌ها که به لخته شدن خون کمک می‌کنند؛

بدن معمولا این گلبول‌ها را هنگام نیاز تولید می‌کند، مانند وقتی که گلبول‌های قدیمی ازبین می‌روند. گاهی اوقات این سلول‌ها با سرعت بیش‌ازحد یا غیرطبیعی رشد می‌کنند که آن را به نام سرطان مغز استخوان می‌شناسند. در این مقاله‌ می‌خواهیم، با سرطان مغز استخوان، انواع آن و همین‌طور راه‌های تشخیص و درمان آن آشنا شویم.

انواع سرطان مغز استخوان

سرطان مغز استخوان براساس نوع سلول‌های آسیب‌دیده دسته‌بندی می‌شود.

۱. مولتیپل میلوما

مولتیپل میلوما نوعی از سرطان است که در پلاسماسل‌ها روی می‌دهد. پلاسماسل‌ها در مغز استخوان ساخته می‌شوند.

۲. لوکمیا

لوکمیا سرطان‌های گلبول سفید هستند. گاهی‌اوقات این نوع سرطان‌ها می‌توانند در انواع گلبول‌ها آغاز شوند.

لوکمیاهای حاد سرطان‌هایی با رشد سریع و لوکمیاهای مزمن سرطان‌هایی با رشد آهسته هستند. چندین نوع مختلف لوکمیا وجود دارد:

  • لوسمی حاد لنفاوی (ALL): این نوع لوکمیا در کودکان بیشتر از بزرگسالان شایع است.
  • لوسمی حاد مغز استخوان (AML): این نوع لوکمیا در بزرگسالان شایع‌تر است، اما در کودکان هم ممکن است توسعه یابد.
  • لوسمی مزمن لنفاوی (CLL): این نوع لوکمیا در لنفوسیت‌ها (نوعی گلبول سفید) دیده می‌شود و در بزرگسالان شایع‌تر است.
  • لوسمی مزمن مغز استخوان (CML): این نوع لوکمیا کمیاب است. در مغز استخوان آغاز می‌شود و به خون و سایر بافت‌های بدن گسترش می‌یابد.
  • لوسمی مزمن میلومونوسیتیک (CMML): این نوع لوکمیا در آن دسته از سلول‌های مغز استخوان یافت می‌شود که دیگر گلبول‌ها را می‌سازند. عمدتا بزرگسالان را تحت‌تأثیر قرار می‌دهد.
  • لوسمی اطفال: لوسمی اطفال شایع‌ترین نوع سرطان است که کودکان و نوجوانان را دچار می‌کند. بیشتر موارد لوسمی اطفال ALL یا AML هستند.

مغز استخوان و انواع سرطان مغز استخوان

۳. لنفوم‌ها

لنفوم‌ها سلول‌های سرطانی در سیستم لنفاوی هستند. این نوع سرطان‌ها می‌توانند در بسیاری از جاهای بدن، ازجمله در مغز استخوان روی بدهند.

دو نوع اصلی لنفوم وجود دارد:

  • لنفوم غیرهوچکین: نوعی لنفوم که روی لنفوسیت‌ها تأثیر می‌گذارد. این سرطان‌ها می‌توانند در هر جای بدن توسعه یابند و بسیاری از انواع مختلف لنفوسیت‌ها را تحت‌تأثیر قرار دهند.
  • لنفوم هوچکین: لنفوم هوچکین هم نوعی از سرطان است که روی لنفوسیت‌ها تأثیر می‌گذارد. تفاوت اصلی بین لنفوم هوچکین و غیرهوچکین، وجود نوع مخصوصی از سلول غیرطبیعی به نام سلول رید اشتنبرگ است.

حتما بخوانید: ۱۰ نشانه‌ سرطان که زنان نباید نادیده بگیرند

نشانه‌ها و علائم سرطان مغز استخوان

نشانه‌های سرطان مغز استخوان

علائمی که فرد مبتلا تجربه می‌کند، براساس نوع سرطان، اینکه کجا قرار دارد و چقدر تهاجمی است، تفاوت دارند.

نشانه‌های مولتیپل میلوما اینها هستند:

  • درد یا شکستگی‌های استخوان؛
  • خستگی؛
  • افزایش عفونت؛
  • تغییر در تعداد دفعات ادرار؛
  • سرگیجه؛
  • تشنگی؛
  • حالت تهوع یا استفراغ؛
  • کاهش وزن.

نشانه‌های لوکمیا اینها هستند:

  • ضعف؛
  • خستگی؛
  • تنگی نفس؛
  • تب؛
  • درد استخوان؛
  • کاهش وزن؛
  • تعریق شبانه؛
  • بزرگ شدن غدد لنفاوی یا طحال؛
  • عفونت‌های مکرر؛
  • چهره‌ی رنگ‌پریده؛
  • کبودی مکرر و بدون‌دلیل؛
  • خونریزی طولانی از زخم‌های کوچک؛
  • بدن درد.

نشانه‌های لنفوم شبیه به نشانه‌های لوکمیا هستند، اما ممکن است اینها را هم شامل شوند:

  • سرفه مزمن؛
  • خارش پوست؛
  • عرق شبانه؛
  • خستگی؛
  • تب؛
  • درد غده‌ی لنفاوی پس از مصرف الکل؛
  • بزرگ شدن غدد لنفاوی؛
  • کاهش اشتها؛
  • شکم درد؛
  • جوش یا غدد پوستی؛
  • احساس پر شدن یا پف کردن از طحال بزرگ‌شده.

اگر کسی این نشانه‌ها را دارد، باید سریعا برای معاینه به پزشک مراجعه کند.


حتما بخوانید: پیشگیری از پوکی استخوان؛ نکاتی که ۴ ستون بدن را محکم نگه می‌دارند

تشخیص سرطان مغز استخوان

راه‌های تشخیص سرطان مغز استخوان

آزمایش‌هایی که برای تشخیص سرطان مغز استخوان انجام می‌شوند اینها هستند:

  • آزمایش‌های خون و ادرار: آزمایش خون یا ادرار می‌تواند پروتئین خاصی را که با مولتیپل میلوما در ارتباط است شناسایی کند. آزمایش خون می‌تواند عملکرد کلیه، سطح الکترولیت یا سایر سطوح گلبولی را هم ارزیابی کند.
  • آسپیراسیون مغز استخوان: پزشک‌ها از سوزن مخصوصی استفاده می‌کنند تا یکی از استخوان‌ها را سوراخ کنند و نمونه‌ی کوچکی از مغز استخوان را بردارند. متخصصی این نمونه را زیر میکروسکوپ بررسی می‌کند و دنبال سلول‌های غیرطبیعی یا سرطانی می‌گردد. این آزمایش به‌منظور به‌حداقل‌رساندن ناراحتی یا درد، با بیهوشی انجام می‌شود.
  • آزمایش‌های تصویربرداری: اشعه‌ی اکس، اسکن توموگرافی کامپیوتری (CT)، تصویرسازی تشدید مغناطیسی (MRI) و اسکن برش‌نگاری با گسیل پوزیترون (PET) می‌توانند برای یافتن استخوان‌های غیرطبیعی یا آسیب‌دیده استفاده شوند.

این آزمایش‌ها در طول دوره‌ی درمان هم به‌طور متناوب استفاده می‌شوند تا چگونگی روند درمان یا چگونگی پیشرفت بیماری کنترل شود.


حتما بخوانید: هر آنچه باید درمورد کولونوسکوپی، دلایل انجام و آماده شدن برای آن بدانید

درمان سرطان مغز استخوان

راه‌های درمان سرطان مغز استخوان

درمان سرطان مغز استخوان بسیار منحصربه‌فرد است و به عوامل زیادی بستگی دارد، ازجمله میزان پیشرفت سرطان و سلامت عمومی فرد مبتلا. درمان می‌تواند به‌منظور بهبود کامل، جلوگیری از انتشار یا گاهی‌اوقات صرفا برای به‌حداقل‌رساندن علائم استفاده شود تا فرد راحت‌تر باشد. وقتی دیگر هیچ سلول غیرطبیعی در خون یا مغز استخوان وجود نداشته باشد، فرد موردنظر بهبود یافته است.

انواع درمان سرطان مغز استخوان عبارت‌اند از:

۱. شیمی‌درمانی

شیمی‌درمانی از دارو برای ازبین بردن سرطان یا جلوگیری از گسترش آن استفاده می‌کند. انواع مختلف زیادی از درمان‌های شیمی‌درمانی وجود دارند.

۲. پیوند مغز استخوان

در بعضی موارد، پیوند مغز استخوان هم یکی از گزینه‌ها محسوب می‌شود، اما همه‌ی بیماران نمی‌توانند از این نوع درمان بهره ببرند. در این درمان، دُزهای بالایی از شیمی‌درمانی به فرد مبتلا داده می‌شود تا مغز استخوان کنونی از بین برود و سپس سلول‌های پیوندی به‌صورت داخل وریدی دریافت می‌شوند.

۳. پرتودرمانی

این درمان شامل اِعمال پرتو مستقیم به سلول‌های سرطانی به‌منظور جلوگیری از تکثیر آنهاست.

پس از تشخیص سرطان مغز استخوان پزشک یا انکولوژیست درباره‌ی گزینه‌های موجود درمانی صحبت کرده و یک طرح درمان ارائه می‌دهند. ممکن است این برنامه به‌صورت دوره‌ای نیاز به تجدیدنظر داشته باشد که بستگی به چگونگی واکنش سرطان به درمان و چگونگی واکنش فرد به داروها دارد.


حتما بخوانید: علائم سرطان خون، راه‌های تشخیص و درمان آن

دورنما

دورنمای فرد مبتلا پس از درمان سرطان مغز استخوان

پس از تشخیص سرطان مغز استخوان، دورنمای موجود از هر فردی به فرد دیگر متفاوت است. بسیاری از افراد با تشخیصی زودهنگام، واکنش خوبی به درمان نشان می‌دهند و پس از بهبودی هم سال‌های سال بدون سرطان به زندگی ادامه می‌دهند.

در موارد دیگری که سرطان تهاجمی است، ممکن است واکنش خوبی به درمان نشان داده نشود. علاوه بر این، هم سرطان و هم درمان‌های سرطان می‌توانند باعث عواقب خطرناکی همچون عفونت شدید یا نارسایی کلیه بشوند.

تحقیقات سرطان مدام در حال یافتن درمان‌های جدید و داروهای امیدوارکننده است. برای گزینه‌های مختلف درمان، باید به پزشک متخصص مراجعه کرد.


در ادامه بخوانید: آیا تلفن‌های همراه سرطان‌زا هستند؟

سلامتی ارزشمندترین دارایی انسان است

14000تومان 7000تومان

منبع medicalnewstoday

ارسال دیدگاه

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

3 دیدگاه
  1. sepideh jamal ashtiani می‌گوید

    بسیار جای تاسف داره وقتی این نوع سرطان مثل یک سونامی سخت باعث از بین رفتن عزیزان مخصوصا قشر جوان جامعه شده… بدون هیچ توضیحی گروه گروه جوان های این مملکت بر اثر این درد از دست میرن و هیچ کس هیچ توضیحی براش نداره که چرا طی این سال ها تا به این حد افزایش یافته… من خواهر یک قهرمانم که ۱۱ ماه با ALL مبارزه كرد چون واقعا قوی بود …. امیرحسین برادر ۱۹ ساله من که از ۸ سالگی ورزش جودو رو به صورت حرفه ایی انجام میداد در اوج ناباوری و در زمانی که جزو نوابغ +۱۰۰ کیلوگرم تیم ملی جودو نوجوانان بود پس از یک دوره فقط ۱۰ روزه کمر درد با تشخیص دکتر مبتلا به این بیماری شده و پس از ۱۱ ماه با گذراندن دوران بسیار سختی چه برای خودش و چه برای خانواده پر کشید… من از درون گود صحبت میکنم همه اینارو گفتم که بگم علرغم اینکه وضعیت مالی ما به گونه ایی بود که بتوانیم شرایط پیوند را فراهم کنیم اما امیرحسین حتی به این مرحله نرسید… بسیاری بودن که با پیوند هم از بین رفتن چون در اینجا نه علم و نه شرایطش اصلا فراهم نیست که این درمان به صورت کامل طی بشه… ناراحتم برای همه عزیزانی که در بیمارستان شرمنده بیمارانشون میشن به خاطر نداشتن توان مالی… متاسفم اما باید بگم هیچ درمانی برای این بیماری وجود نداره و باید با واقعیت رو به رو بشیم من ۲ سال تمام حتی یک نفر هم ندیدم علرغم همه مراحل درمان بهبود یافته باشه … خواهش میکنم واقعیت هارو بیان کنیم بزاریم مردم آگاهانه با این موج درد روبه رو باشن …. از نظر همه کسانی که به این بیماری دچار بودن و حتی درگیر بودن این نوع سرطان حتی شیمی درمانی هم براش یک نوع خودکشی تدریجی هستش چون باعث از بین رفتن تدریجی بافت های سالم بدن مثل کلیه و ریه و … غیره میشه که میشه گفت خیلی ها تو این نوع سرطان بر اثر از بین رفتن و ناتوانی بدن از بین میرن…. متاسف واسه همه آرزوهایی که با رفتن دردناک عزیزان در دل پدر و مادر ها و خانواده هاشون خاک میشه که سالیان سال با خون دل فرزند عزیزشون رو بزرگ کردن… عذر خواهی میکنم از صاحب این مطلب و تشکر دارم ازشون برای دادن این اطلاعات و آگاهی که واقعا مشکل جدی هستش … جسارت من رو ببخشید اما نمیشه چشم روی واقعیت ها بست این داستان درد دل نه من خیلی های دیگه هم هست که خواستم کنار این مطب ارزشمند قرار بگیره.
    آن را که غمی چون غم ما نیست چه داند
    کز درد توام دیده چه شب میگذراند ؟
    با سپاس

    1. مهدی فیروزی می‌گوید

      درود بر خانم آشتیانی،
      غم از دست دادنِ برادرتون، حتی از میون همین جمله‌های نقش‌بسته بر صفحه‌ی کامپیوتر هم دل آدم رو می‌سوزونه، چه برسه به شما؛ تسلیت صمیمانه‌ی بنده رو بپذیرید.
      بابت این اطلاعات از درمان سرطان مغز استخوان در ایران، از طرف کسی که به قول خودتون وسط گود بوده هم بسیار سپاس‌گزارم.
      امیدوارم شرایط مناسب برای تشخیص و درمان این سرطان‌ها هر چه زودتر به شکل مطلوبی فراهم بشه.

      1. sepideh jamal ashtiani می‌گوید

        سپاس بی کران از شما و گروه بسیار موفق چطور