مرور مسائل حقوقی

مسائل حقوقی

مستثنیات دین طبق قانون جدید چیست؟

اگر بخواهیم تعریفی از مفهوم مستثنیات دین بیان کنیم، با مراجعه به ترمینولوژی حقوق می‌بینیم که در تعریف آن چنین نوشته شده: «اموالی که برابر قانون در هنگام اجرای احکام و قرار یا سند رسمی مشمول مقررات اجرا نبوده وتوقیف نمی‌شود و به ضرر مالک…

اقدامات تامینی و تربیتی در حقوق کیفری به چه معناست؟

جامعه‌ای که از وقوع جرم دچار آسیب شده، انتظار مجازات مجرم را می‌کشد. مردم شخصی را که از قوانین تعدی کرده است مستحق کیفر می‌دانند و معیار و ملاک این استحقاق همان عمل و رفتاری است که وی مرتکب شده است. از قرن‌ها پیش نیز تنها کارکرد نظام کیفری…

آشنایی با دادگاه ویژه روحانیت و صلاحیت آن

از آنجا که لباس روحانیت در دین و فرهنگ ما، لباسی مقدس و قابل احترام است، اشخاصی سودجو و فاسد برای دستیابی به اهداف شوم خود با استفاده از این لباس معنوی، قصد بی‌­هویت کردن اشخاص آبرومند در این حیطه را دارند. در همین راستا امام خمینی (ره) در…

شروط ضمن عقد چیست؟

در جریان زندگی روزمره، شاید بارها برای رفع نیازهای عادی یا بهبود وضعیت زندگی خود، اقدام به انعقاد قراردادهایی همچون بیع (خرید و فروش)، اجاره، صلح و... با دیگر افراد جامعه کرده باشید و در جریان تنظیم این قراردادها، با اصطلاح «شرط ضمن عقد»…

رضاع و شرایط ایجاد رابطه رضاعی چیست؟

واژه‌ی رِضاع یا رَضاع به معنای شیر خوردن است. زمانی که نوزاد با مکیدن شیر از زنی به غیر از مادر خود رشد و نمو کند، نوعی رابطه‌ی طبیعی میان نوزاد و آن زن برقرار می‌­شود که مانند رابطه‌ی نَسَبی (خونی) میان آن زن با فرزندان خودش است. گویی که…

عقد ضمان چیست؛ آشنایی با اوصاف و اقسام عقد ضمان

در این نوشتار می‌خواهیم درباره‌ی عقد ضمان، ارکان، شرایط و انواع آن صحبت کنیم و تفاوت عقد ضمان با سایر عقود را بررسی کنیم.منظور از ضمان در اصطلاح حقوق مدنی آن است که به دلیل قرارداد یا غیر قرارداد، مالی به عهده شخصی قرار گیرد. مثلا شخصی…

حقوق تجارت چیست؟

از دیرباز، دادوستد و برقراری ارتباط با افراد مختلف جز ملزومات زندگی بشر به حساب می‌آمده است. با گسترش شهرها و کشورها، روابط میان افراد از حیث معاملات و دادوستد گسترش یافته و جنبه‌ی فرامرزی به خود گرفته است. حقوق تجارت به عنوان شاخص مهم برای…

حق العمل کاری در قانون تجارت چیست و حق العمل کار کیست؟

حق العمل کار کیست؟ قرارداد حق العمل کاری چگونه است؟ حق العمل کاری چیست؟  آیا هر موضوعی را می‌توان به عنوان موضوع قرارداد حق العمل کاری لحاظ نمود؟ حق العمل کار چه نوع معامله‌ای را بایستی انجام دهد تا مشمول قانون تجارت قرار بگیرد؟ آیا موضوع…

قرار وثیقه چیست و چه زمانی صادر می‌شود؟

زمانی که جرمی اتفاق می‌افتد چه با شکایت شاکی خصوصی و چه در دعوای عمومی (که شاکی خصوصی ندارد و توسط دادسرا و به نمایندگی از جامعه طرح می‌شود)، لازم است که در خصوص آن جرم تحقیقاتی صورت گیرد تا روشن شود که مجرم کیست و جرم چگونه اتفاق افتاده…

حقوق خصوصی چیست؟

علم حقوق به تنظیم روابط اشتغال دارد. پیچیدگی روابط امروزی نیز خود سبب شده تا علم حقوق سرشار از قواعد گوناگون و متفاوت باشد. بی­­­‌شک تحقیق و مطالعه‌­­ی این بی‌­­شمار قواعد حقوقی کاری توان‌­­فرسا و نادر و استثنایی است. بنابراین این نیاز…

قوانین مالک و مستاجر که باید بدانید

در عصر مدرن به دنبال تخصصی شدن جنبه‌های مختلف زندگی انسان‌ها، وابستگی افراد جامعه به یکدیگر برای تأمین نیازهای خود افزایش یافته­ است. افزایش چنین وابستگی‌ای موجب ظهور و بروز انواع روابط اجتماعی گردیده است؛ به گونه‌ای که در حال حاضر کمتر…

آشنایی با انواع قرارداد انتقال تکنولوژی

امروزه تکنولوژی و فناوری نقش بسیار پررنگی در صنعت و تجارت پیدا کرده است و بنیان موفقیت در این زمینه‌ها محسوب می‌شود. اتکای صنعت و تجارت بر تکنولوژی و فناوری علاوه بر تغییرات بنیادین اقتصادی‌ای که به دنبال داشته است، به لحاظ حقوقی هم…

عقد مضاربه چیست؟

عقد مضاربه چیست؟ عقد مضاربه از منظر قانون عملیاتی بدون ربا چگونه است؟ ارکان عقد مضاربه کدام است؟ نحوه‌ی تقسیم سود بین طرفین عقد مضاربه چگونه است؟در این مقاله به بررسی و تشریح ارکان و انعقاد عقد مضاربه می‌پردازیم و قانون عملیات بدون ربا…

صلاحیت دادگاه کیفری یک (استان)

با توجه به تعدد انواع دادگاه یکی از مسائل حائز اهمیت در دادخواهی و مطالبه‌ی حق، تشخیص صحیح مرجع رسیدگی به شکایت است. دادگاه­‌های متفاوتی همچون دادگاه کیفری یک و دو، دادگاه اطفال، دادگاه ویژه‌ی روحانیون و ... در قوانین وجود دارند که در…

انواع عقود در قانون مدنی

عقد توافق دو اراده برای ایجاد یک اثر حقوقی است. این اثر حقوقی می‌تواند ایجاد مالکیت برای یک شخص در عقد بیع، برقراری رابطه‌ی زوجیت میان طرفین در عقد نکاح و ... باشد.عقود تقسیم‌بندی‌های مختلفی دارند که برخی در قانون مدنی ایران مطرح…

اصول قرارداد پیمانکاری و انواع آن

قرارداد پیمانکاری چیست؟ انواع قراردادهای پیمانکاری کدام است؟ اصول قراردادهای پیمانکاری چیست؟ قراردادهای پیمانکاری چه شرایطی دارد؟تعریف روابط بین ارکان یک پروژه یعنی بین کارفرما، مهندس مشاور و پیمانکار نیازمند یک آگاهی همه جانبه از ضوابط…

عاریه چیست و در قوانین مدنی چه حکمی دارد؟

همان‌طور که می‌دانید هر قراردادی غالبا دارای دو طرف است. قرارداد عاریه هم یکی از این قراردادهاست. در این قرارداد یک طرف عقد به طرف دیگر اجازه می‌دهد از مال او به صورت مجانی و بدون دریافت وجهی بهره‌مند شود و استفاده کند. در ادامه‌ی این مطلب…

شرایط حضانت کودکان بی سرپرست چیست؟

فرزندخواندگی به آن صورت که در برخی از کشورها مرسوم است در کشور ما به رسمیت شناخته نشده است، حقوق ایران نهاد دیگری به نام سرپرستی کودکان بی‌ سرپرست دارد که بر اساس آن کودک با شرایطی وارد یک خانواده می‌شود؛ زیرا در کشور ما بر اثر عللی چون مرگ…

شرایط ریاست جمهوری در ایران چگونه است؟

همیشه در اثنای انتخابات ریاست جمهوری، بحث این واقعه‌ی پر تب‌وتاب نقل محافل بوده و برای مدتی تمام توجه‌ها را به خود معطوف کرده است. در سال جاری با توجه به حضور بی‌سابقه داوطلبان برای کاندیداتوری ریاست جمهوری در وزارت کشور، بررسی ویژگی‌های…

عسر و حرج چیست و چگونه می‌توان آن را اثبات نمود؟

بیشتر ما عبارت طلاق به‌واسطه‌ی عسر و حرج را زمانی که از انواع طلاق صحبت می‫شود، شنیده‫ایم و ممکن است این سؤال در ذهن ما ایجاد شود که عسر و حرج تحت چه شرایطی منجر به وقوع طلاق خواهد شد؟ اینکه قانونگذار به زوجه حق داده است در صورت حدوث عسر و…

دلال کیست و قرارداد دلالی چیست؟

امروزه حجم معاملات خصوصا معاملات تجاری طوری گسترش یافته است که غیر از طرفین یک قرارداد اشخاص دیگری نیز تحت عنوان واسطه یا نماینده می‌توانند دخالت داشته باشند. یکی از این اشخاص دلال است که در یادداشت پیشِ رو راجع به آن توضیح می‌دهیم و خواهیم…

وظایف دیوان عدالت اداری چیست؟

یکی از مراجع قضایی که عادلانه‌ترین تصمیمات را اتخاذ می‌کند، دیوان عدالت اداری است. اسم این مرجع اشاره‌ای دارد به این نکته که ممکن است حقوق مردم توسط نهادهای دولتی و عمومی به هر دلیلی رعایت نشود و بنابراین مرجعی برای رسیدگی به این موارد در…

مقصود از اجاره به شرط تملیک چیست؟

اموال و دارایی‌های منقول (همچون اتومبیل) و غیرمنقول (همچون خانه و زمین) در جریان روابط حقوقی‌ای که افراد یک جامعه با یکدیگر برقرار می‌کنند، می‌توانند موضوع عقود و قراردادهای مختلفی قرار بگیرند. افراد این اموال را گاهی خریدوفروش می‌کنند،…

عقد رهن چیست و فک رهن در قانون مدنی به چه معناست؟

زنده یاد دکتر ناصر کاتوزیان در جلد دوم «درس هایی از عقود معین» خود می نویسد: «طلبکار بایستی برای اطمینان یافتن از وصول حق، در اندیشه‌ی «وثیقه» یا «تضمین» خاصی باشد و از تکیه بر وثیقه‌ی موهومِ داراییِ مدیون سودی نمی‌برد.»از رهگذر این…

عقد مزارعه چیست؟

عقد مزارعه چیست؟ مُزارعه در لغت به معنای با همدیگر کاشتن است و در حقوق به موجب عقد مزارعه یکی از طرفین در معامله زمینی را برای مدتی معین به شخص دیگر می‌دهد تا در آن زراعت کند و محصول به‌دست آمده از آن را تقسیم کنند. در اصطلاح حقوق مالک را…

جرم جعل چگونه محقق می شود؟

جعل در فرهنگ فارسی معین به معنای «برگردانیدن- تقلب کردن» آمده است. اين جرم، از جمله‌ی جرايم عليه آسايش و امنيت عمومی شناخته شده و در نتيجه قانونگذار به آن خاصيت عمومی بخشيده است.در قانون تعزیرات ۱۳۷۵، مانند بسیاری از جرایم،‌ تعریف مشخصی…

وظایف دیوان عالی کشور چیست؟

در نظام حقوقی ايران همانند بیشتر کشورها دیوان عالی کشور در رأس تشكيلات قضایی قرار دارد و قانون اساسی برای آن شأن و منزلت خاصی مقرر داشته و نظارت بر اجرای صحيح ‌قانون ‌در دادگاه‌ها و ايجاد وحدت ‌رویه‌ی قضایی را ازجمله‌ صلاحیت‌های ذاتی آن…

هبه در قانون مدنی چه مفهومی دارد؟

«هِبه» در لغت به معنای عطا، بخشش و دادن چیزی به کسی بدون دریافت مالی در قبال آن است. در مفهوم حقوقی هم، هبه چندان از این مفهوم دور نیفتاده است. هبه در حقوق «قراردادی است که در آن شخصی مالی را به صورت مجانی به تملیک شخص دیگر در می‌آورد».…

عقد ودیعه چیست؟

واژه‌ی ودیعه به معنای امانت و سپردن به کار می‌رود و از لحاظ حقوقی عقد ودیعه، عقدی است که به موجب آن یک نفر مال خود را به دیگری می‌سپارد تا دیگری آن مال را مجانا نگه دارد. حتی نگهداری کفش‌ها در کفشداری‌های مساجد نیز مثالی برای ودیعه است.…

انواع فساد اقتصادی؛ به چه کسی مفسد اقتصادی می‌گویند؟

فساد مالی جدا از آنکه یک امر غیراخلاقی است به علت آنکه سبب بروز بسیاری از مشکلات و دشواری‌ها در تحول و توسعه‌ی اقتصادی و اجتماعی می‌شود به کانون توجه متخصصان علوم اقتصادی و سیاسی و مردم تبدیل شده است.فساد مالی و اقتصادی پدیده‌ای بزرگ،…